Wspólny pokój – przestrzenie kobiet. Ogólnopolska konferencja naukowa

Szanowni Państwo,

zapraszamy do udziału w ogólnopolskiej konferencji naukowej Wspólny pokój – przestrzenie kobiet organizowanej przez Wojewódzką Bibliotekę Publiczną – Książnicę Kopernikańską w Toruniu oraz Instytut Literaturoznawstwa Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu. Konferencja odbędzie się w Toruniu w dniach 11-12 marca 2027 r.

W roku 2027 mija 30. rocznica ukazania się polskiego tłumaczenia Własnego pokoju Virginii Woolf. Przekładu dokonała Agnieszka Graff. Własny pokój rozumiany był przez pisarkę dosłownie i metaforycznie. Woolf poproszona o wygłoszenie wykładu na temat kobiet i twórczości literackiej zaczęła opowiadać o sytuacji kobiet – zależności materialnej, braku równego dostępu do kształcenia, patriarchacie a także o braku miejsca rozumianego dosłownie, jako pracowni.

Nasza konferencja czyni sobie refleksję Woolf za punkt wyjścia. Chcemy przyjrzeć się szeroko rozumianym przestrzeniom kobiet, zarówno w kontekście historycznym, jak i współczesnym: pracowniom pisarek, artystek, intelektualistek, pierwszych działaczek politycznych i aktywistek lub – wręcz przeciwnie – utyskiwaniom na brak własnego pokoju, „wyrywaniu” przestrzeni dla własnych działań intelektualnych i artystycznych. Interesuje nas też materialny aspekt „kobiecych” przestrzeni oraz socjologiczny wymiar fenomenu miejsc wspólnych.

Własny pokój rozumiemy metaforycznie – to na przykład działania w języku, na języku, dość podać za przykład rozwijający się zasób używanych feminatywów. Interesują nas też działania dążące do stworzenia przestrzeni wspólnych, miejsc spotkań. Dobrym przykładem jest toruńska Czytelnia Kobiet założona przez Helenę Steinbornową (w każdym regionie pojawiają się na kartach historii kobiety nieikoniczne, niezwykle ważne, aczkolwiek często przemilczane; zachęcamy do odkrywania ich biografii) – w związku z tym chcielibyśmy również kontynuować tę tematykę i zapytać o przestrzenie kobiet w Państwa miastach, miasteczkach czy regionach.

Woolf w swoim eseju pisała: „Jak przykro jest nie być wpuszczonym do środka i że, być może, jeszcze mniej przyjemnie jest być w środku zamkniętym”. Nie tylko niedostępność dosłownie i metaforycznie rozumianych przestrzeni ograniczała/ogranicza kobiety, ale również zamknięcie w określonych przestrzeniach, nawet jeśli był to piękny salon mieszczańskiego domu. Można to zinterpretować, idąc o krok dalej. Woolf wydaje się mówić o szkodliwości szeroko rozumianej ekskluzywności i pożytkach inkluzywności. Mężczyźni zamknięci we własnych dosłownych i metaforycznych pokojach (np. tzw. manosfera), do których nie mają wstępu kobiety, tracą na równi z nimi – kultura, społeczeństwo zyskują na wspólnych przestrzeniach.

Podane powyżej przykłady zagadnień nie wyczerpują tematu, jesteśmy otwarci na różne propozycje i zapraszamy do udziału w konferencji osoby zajmujące się badaniami z zakresu literaturoznawstwa, nauk o sztuce, etnologii, antropologii kulturowej, kulturoznawstwa, językoznawstwa, historii, filozofii, nauk socjologicznych i historycznych.

Zgłoszenia przyjmujemy do 13 grudnia 2026 r. poprzez FORMULARZ

Do połowy stycznia 2027 r. zostaną rozesłane informacje o zakwalifikowaniu proponowanych tematów (organizatorzy zastrzegają sobie prawo do selekcji).

Opłata konferencyjna wynosi 350 zł, należy ją uiścić do końca stycznia 2027 r. Wpłaty zostaną przeznaczone na pokrycie kosztów materiałów konferencyjnych i obiadu. Nie zapewniamy noclegów, możemy jednak pomóc w ich znalezieniu.

W razie pytań zapraszamy do kontaktu: e-mail: konferencja_2027@ksiaznica.torun.pl 

KOMITET ORGANIZACYJNY

Książnica Kopernikańska w Toruniu:
dr Magdalena Geraga
Andrzej Mazur

Instytut Literaturoznawstwa UMK:
dr hab. Paulina Abriszewska, prof. UMK
dr hab. Radosław Sioma, prof. UMK